Türk Milletinin büyük bir coşku içerisinde kutladığı ulusal bayramlarından birisidir. 19 Mayıs 1919′da Atatürk’ün Samsun’a çıkmasıyla, kurtuluş mücadelesine başlayan Türk milleti, Atatürk’ün önderliğinde düşmanı yurtan kovmanın ve asırlardır bağımsız olarak yaşadığı topraklarda yine bağımsız olarak yaşayabilmenin mücadelesine bütün gücüyle başlıyordu.
Amasya Genelgesi’nin yayınlanmasının ardından yapılan Erzurum ve Sivas Kongreleri ile Anadolu bir tek vücut olmaya başlamıştı bile. 23 Nisan 1920′de TBMM’nin kurulması ile memleketin yönetim hakkı Türk milletine verilmişti. Bu sayede Ankara?da Kurtuluş Savaşı?nın merkezi durumuna gelmişti.
TBMM?ce Misak-ı Millî sınırları içinde vatanın bir bütün olduğu ve parçalanamayacağı görüşünden hareketle, düşmanla mücadele kararı alındı ve oluşturulan düzenli ordu ile savaşa girildi.
Doğuda Ermeni çetelerine karşı kazanılan başarıların ardından, Yunanlılarla yapılan I. ve II. İnönü savaşlarının kazanılması ile büyük bir moral kazanılmış oldu. Yunanlılar mağlubiyetin ardından tekrar saldırıya geçti. Mustafa Kemal Türk ordusuna ?Hattı müdafaa yoktur sathı müdafaa vardır. Bu satıh, bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça terk olunamaz.” emrini verdi.
23 Ağustos ve 12 Eylül 1921 tarihleri arasında yapılan Sakarya Meydan Muharebesi Türk milletinin savunma durumundan taarruz durumuna geçtiği önemli bir savaş olarak da tarihe geçti. Bu zaferin ardından, Mustafa Kemal’e TBMM tarafından, “Gazi” ünvanı ve “Mareşal” rütbesi verildi.
Sakarya Savaşı’ndan sonra, büyük bir taarruzla düşmanı tamamen yok etme kararı alındı. 1922 yılı Ağustos ayına kadar savaş hazırlıkları tamamlandı. Yeni silahlar alındı. İtilaf Devletleri tarafından tahrip edilerek kullanılmaz hale getirilen toplar onarıldı. Mühimmatların elde edilmesi ve savaş eğitimlerinin tamamlanması ile ordu hazır hale getirildi.
Ordumuz, Gazi Mustafa Kemal Başkomutanlığında 26 Ağustos 1922′de düşmana saldırdı. Düşman mevzileri bir saat içinde ele geçirildi. 30 Ağustos’ta düşman çember içine alındı. Sağ kalanlar esir alındı. Esirler arasında Yunan Başkomutanı Trikopis’te vardı. Bu savaş, Atatürk’ün başkomutanlığında yapıldığı için ?Başkomutanlık Meydan Muharebesi? olarak adlandırıldı.
Büyük Taarruzun başarıyla sonuçlanmasından sonra Yunan ordusu İzmir’e kadar takip edildi ve 9 Eylül 1922′de İzmir tamamen düşmandan temizlendi. Artık Türk milleti vatanını tamamen düşmandan temizlemiş oluyordu.
Zafer Bayramı, ilk defa 30 Ağustos 1923 günü Afyonkarahisar, Ankara ve İzmir’de kutlanmıştır. Resmî olarak Zafer Bayramı ilân edilmesi Mayıs 1935 yılının olmuştur. Her yıl, Kara Harp Okulu bu tarihte mezun verir. Tüm subay rütbe değişiklikleri bu tarihte geçerli olur.
30 Ağustos Zafer Bayramı çerçevesinde yapılan etkinlikler
Zafer Bayramı, bütün yurtta büyük bir coşku içerisinde törenlerle kutlanır. Devlet erkânı ve bir çok vatandaş tarafından Ankara’da Anıtkabir ziyaret edilir. Yurdun tüm illerinde anıt ve şehitlikler ziyaret edilip çelenkler konularak saygı duruşunda bulunulur ve İstiklal Marşımız okunur.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e, silâh arkadaşlarına, askerlerimize ve kısaca kurtuluş mücadelesine katılmış aziz Türk milletimizin ecdadına şükranlarımızı ifade edecek nitelikte övgü dolu sözler söylenir, şiirler okunur. 30 Ağustos Zafer Bayramı?nın anlam ve önemini ifade eden konuşmalar yapılır.
Yeni nesile Zafer Bayramı?nın Türk tarihindeki büyük önemi bir kez daha hatırlatılır.Askeri birlikler tarafından geçit törenleri düzenlenir, gece fener alayları oluşturulur. Her yıl 30 Ağustos günü Türkiye?de resmi tatildir.